Yaşı ilerlemiş insanlar, dostlarıyla uzun bir aradan sonra karşılaştıkları zaman, doğal olarak selamlaşır ve hal hatır sorarlar. Sonrasında da konuyu sağlığa getirirler. Dualarımızın başında da, sonunda da sağlık temennileri gelir. “Dünya senin olsa neye yarar, sağlığın olmadığı zaman” cümlesini sık sık duyarız. Bana göre de, parası çok olan değil, sağlığı dört dörtlük olan daha çok zengindir. Wolfgang Van Goethe’nin, “İnsanlar önce para kazanmak için sağlıklarını, sonra da sağlıklarını korumak için paralarını harcarlar” sözlerini çok severim.
Mesele sağlık olunca, Konya Sağlık İl Müdürü Doç. Dr. Sayın Yusuf Yavuz ile ‘iki lafın belini kıralım” diyerek, kendisini ziyaret ettim. Öncelikle şunun altını çizmekte yarar var; pozitif, enerjik ve hizmet ehli bir müdür. Sorularıma aldığım cevaplarla Türkiye’nin sağlıkta geldiği konumu da detayları ile anlattı.
RECEP ÇINAR: Sevgili Müdürüm sağlıkta Konya olarak hangi konumdayız?
YUSUF YAVUZ: Aslında konuya sağlıkta Konya olarak değil, sağlıkta Türkiye olarak hangi konumdayız diyerek başlasak daha iyi olur. 2000'li yılların başına, yani yirmi beş yıl öncesine baktığımızda; gerek nitelikli yatak sayısı, gerek ambulans sayısı, gerekse o zamanki adıyla sağlık ocağı olan aile sağlığı merkezi sayısı bakımından ülkemiz kıyaslanamayacak derecede gelişim gösterdi. Konya da bu sağlık gelişiminden nasibini güzel alan illerden biri. Şu anda 200'e yakın aile sağlığı merkezimiz var ve çoğu yenilenmiş durumda. Hastanelerde on bin kişiye düşen yatak sayısı kriterinde Türkiye 30-31'lerde iken, Konya 40'lara dayanmış durumda. Konya'da aktif 100 ambulansla tüm ilçeler dahil olmak üzere hizmet göstermekteyiz. Bu, Avrupa'nın bile ulaşamadığı bir sayıdır; dünyada yirmi beş bin kişiye bir ambulans düşmesi hedeflenirken, biz bu konforu sağlamış durumdayız. Ayrıca bir hastanın odasında banyosunun, tuvaletinin bulunduğu nitelikli hasta yatağı oranımız yüzde 80'lere çıktı. Tedavi ediciliği de bırakmadık; bugün Konya'da nakil dahil olmak üzere yapılamayan hiçbir ameliyat yok. Şehir dışına sevk veren değil, sevk alan bir il konumundayız.
RECEP ÇINAR: Sağlıkta yeni projeleriniz var mı hocam? Yani sadece fiziki değil, hizmet anlamında?
YUSUF YAVUZ: Evet, artık insanların sağlık tesislerine uzak mekanlardan gelmesini istemiyoruz. Örneğin Derbent gibi küçük bir ilçemizde uzman doktor olmadığında, Uzaktan Sağlık Hizmeti değerlendirme sistemiyle hastayı Konya Merkez'deki uzman doktorla bağlantıya geçirip hizmet almasını sağlayacağız. İkinci projemiz ise yatalak hastalarımızla ilgili. Raporlarını yenilemek için hastanelere taşınan yatalak hastalarımızı artık evde sağlık ekiplerimizle yerinde muayene edip, raporlarını uzaktan sağlık kurulu sistemiyle eziyet etmeden yenileyeceğiz. Diğer yandan, Sağlıklı Hayat Merkezlerimizin sayısını sekize çıkardık. İnsanlara bedava diyetisyen, fizyoterapi ve çocuk gelişimi hizmeti veriyoruz. Amacımız birinci evredeki hastayı obeziteden, diyabetten, kronik hastalıklardan koruyup hastane sürecine girmeden tedavi etmek.
RECEP ÇINAR: Koruyucu ve özellikli acil sağlık hizmetlerinde Konya olarak ne durumdayız? Kapanışta bir genel değerlendirme ve sizden bir manşet alabilir miyim?
YUSUF YAVUZ: Özellikli sağlık hizmetleri her merkezde bulunması zorunlu olmayan ama bölgeye hitap eden hizmetlerdir. Bizde Çocuk KVC, yanık merkezi, karaciğer nakil merkezleri, hiperbarik gibi özellikli birimler mevcut. Konya artık çevre illerin bir abisi konumuna geldi. Mersin, Antalya, Şanlıurfa ve Sivas'tan hiperbarik veya yanık merkezimize özellikli hastalar geliyor. Manşet isterseniz şunu söyleyebilirim: “Biz hastaları hasta olmadan sağlık merkezlerimize davet ediyoruz”. Kronik sürece girmeden; tansiyon, şeker veya obezite hastası olmadan önce regülasyon sürecini “Sağlıklı Hayat Merkezleri”nde yönetmeyi hedefliyoruz. Sizin de bahsettiğiniz gibi, bir şeker hastasına yürüyüş yapmasını veya spor yapmasını şiddetle öneriyoruz ve bu merkezlerimizde bunu doğrudan uygulatıyoruz.
RECEP ÇINAR: Özellikli sağlık hizmetlerinde biz Konya şehri olarak ne durumdayız hocam?
YUSUF YAVUZ: Öncelikli, özellikli sağlık hizmetleri dediğimizde aslında şu var hani her ilde bulunmayan ama bazı merkezlerde bulunması zorunlu olan hizmetlere özellikli sağlık hizmetleri denir. Bizim burada Konya'da elhamdülillah neredeyse altını çizerek söylüyorum; özellikli sağlık hizmeti vermediğimiz alan yok. Pediatrik KVC şu anda Türkiye'de 4 ya da 5 ilde aktif olarak hizmet veriyor. Konya'da Necmettin Erbakan Tıp Fakültesinde “Karaciğer Nakil Merkezimiz” var şu anda. Konya'da özellikli sağlık hizmeti denilip de ülkede ve Konya'da verilmeyen bir sağlık hizmetimiz elhamdülillah kalmadı. Konya'da tüm özellikli sağlık hizmetlerini veriyoruz biz çok çok çok nadir hastayı dışarıya sevk ediyoruz. Çok nadir olsa da, bazen komplike bir vaka olduğu zaman sevk söz konusu olabiliyor. Şunun da altını çizmekte yarar var; Konya'dan zaten diğer büyük illere sevkimiz hiç olmayacak derece azaldı.
xxx
Konya Sağlık İl Müdürü Doç. Dr. Yusuf Yavuz genel bir değerlendirme yaparak, Konya’nın sağlık alanındaki yatırımlarını ana başlıklar halinde de paylaşarak, bilgi sahibi olmamıza katkıda bulundu.
BAŞLIKLARLA KONYA’DA SAĞLIK
• Genel Durum: Konya'nın sağlık altyapısı ve gelişimi, Türkiye ve Avrupa standartlarının üstünde bir seviyeye ulaşmıştır.
• Kapasite ve Altyapı: İl genelinde yenilenmiş veya inşaat aşamasında olan 200'e yakın Aile Sağlığı Merkezi bulunmaktadır. Tüm ilçelerde dahil olmak üzere aktif 100 ambulans hizmet vermektedir.
• Yeni Projeler (Uzaktan Sağlık Hizmetleri): İlçelerde ilgili uzman doktorun bulunmadığı durumlarda, hastaların Merkez'deki uzman doktorlarla uzaktan bağlantı kurarak değerlendirilmesini sağlayan bir sistem başlatılmaktadır.
Yatalak hastaların hastanelere veya sağlık kurullarına getirilerek mağdur olmasını engellemek amacıyla, evde sağlık ekiplerinin hastayı yerinde ziyaret edip raporların uzaktan yenilenmesi projesi devreye alınmıştır.
• Koruyucu Sağlık Hizmetleri: Temel amaç, insanların hasta olmadan önce sağlığını korumak olarak belirlenmiştir. Bu kapsamda sayısı 8'e çıkarılan Sağlıklı Hayat Merkezleri'nde vatandaşlara ücretsiz diyetisyen, fizyoterapist ve çocuk gelişim uzmanı desteği sunulmaktadır. Obezite ve diyabet gibi hastalıkların hastaneye düşmeden yönetilmesi hedeflenmektedir.
• Özellikli Sağlık Hizmetleri: Hiperbarik, Çocuk KVC (Kardiyovasküler Cerrahi) ve yanık merkezi gibi bölgede az bulunan birimler Konya'da aktif olarak hizmet vermektedir. Konya, çevre illerden ve hatta Antalya, Mersin, Şanlıurfa, Sivas gibi uzak illerden hasta kabul eden bir merkez haline gelmiştir.
Yorumlar
Kalan Karakter: